Polityka w czasach przełomu

Opis:

Polityka w czasach przełomu. Antyczne korzenie politologii realistycznej

Charakterystyka:

Zbigniew Pańpuch

Polityka w czasach przełomu

Antyczne korzenie politologii realistycznej

 

 

Książka dotyczy zmiany paradygmatu polityki, która polega na odejściu od politologii realistycznej na rzecz wirtualnej polityki. Autor zauważa, że podobnie jak świat wirtualny zaczyna dominować nad światem realnym poprzez przenikanie i upodabnianie, tak realistycznie rozumiana polityka oparta o kontakt poznawczo-wolitywny z realną rzeczywistością traci na znaczeniu, stopniowo zanika, ustępując miejsca ideologicznym i utopijnym czy wirtualnym kreacjom.

Książka składa się z dwóch części. W rozdziale I Autor przedstawia główne cechy antycznej politologii i składniki jej realizmu: filozoficzny charakter politologii (korzystanie z ówczesnych osiągnięć filozofii), humanizm politologii (zorientowanie na dobro człowieka), normatywność (wskazywanie poprawnych rozwiązań), aretologiczny charakter politologii (rozpatrywanie zagadnień z punktu widzenia doskonalenia człowieka w działaniu), wskazanie na naturalność państwa, które zmierza do autarkii – suwerenności państwa i obywatela. Zagadnieniu suwerenności narodowej i osobowej jako podstawowej koncepcji politologicznej poświęcono rozdział II książki. Autor podkreśla, że osoba ludzka jest pierwszym suwerenem, a suwerenna decyzja człowieka jest ostateczną podstawą suwerennych decyzji państwa. Autor rozważa obywatelskie podstawy suwerenności w nawiązaniu do Platona i koncepcję samowystarczalności jako podstawy suwerenności w oparciu o koncepcję Arystotelesa.

Rozdział III dotyczy antycznej wizji polis jako warunku rozwoju i szczęścia człowieka, zaś rozdział IV porusza problem właściwego ustroju sprawnego państwa. Wskazano również na warunki powstawania najlepszego ustroju, w tym szczególnie na cechy ludności, a także na propozycje konkretnych rozwiązań ustrojowych. Kolejny rozdział dotyczy sporu o sprawiedliwość rozumianą jako naczelna cnota polityczna. Rozdział VI analizuje relację wiedzy politycznej i cnoty rządzącego w kontekście państwa prawa. W rozdziale VIII wskazuje się na niebezpieczeństwo technologizacji moralności i polityki. Ostatni z rozdziałów o charakterze politologicznym dotyczy początków retoryki wypowiedzi politycznych, nawiązując do powszechnych zjawisk towarzyszących polityce – propagandy, manipulacji i reklamy, zarówno politycznej, jak i ekonomicznej.

W II części książki zasygnalizowano niebezpieczeństwa współczesnej polityki, jakie już można zidentyfikować i wyjaśnić, używając narzędzi teoretycznych antycznej politologii. Jako pierwsze, wskazano na globalizm ekonomiczny zastępujący uniwersalizm helleński. Po drugie, problem wojny jako końcowego etapu rozkładu państwa i demoralizacji obywateli. Trzecim zagadnieniem jest masowa emigracja jako skutek powszechnego upadku realistycznej polityki i w konsekwencji prowadzącej do wojny i biedy, od których powszechnie ludzie próbują uciekać do krajów spokojniejszych i o bardziej rozsądnej polityce. Książkę zamyka prezentacja serii dzieł poświęconych istocie współczesnej globalnej polityki (zagadnienie „wielkiego resetu”).

Autor konfrontuje tytułowy fenomen przełomu w podejściu do zagadnień polityki i zjawisk współczesnego świata z dziedzictwem antycznym, odwołuje się do samych początków refleksji nad rzeczywistością świata i państwa, poszukującej rozumienia ich istotnych przyczyn i koniecznych elementów. Celem książki jest pomoc w dokonaniu namysłu nad specyfiką świata osób, szczególnie w aspekcie życia wspólnotowego, a zwłaszcza nad wspólnotą osób, uznawaną od starożytności za fundamentalną, nad wspólnotą polityczną (polis).

 

Lublin 2025, s. 324, cena 49 zł (miękka oprawa)

 ISBN 978–83–65792–55–6

Publikacja współfinansowana przez Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II